Pocztówka dźwiękowa CKJ – nagranie z warsztatów z Mają Luxenberg

Podczas warsztatów dźwiękowych w Centrum Kultury Jidysz wspólnie zastanawialiśmy się, jak brzmi nasza instytucja. Nie metaforycznie, lecz dosłownie: jakie dźwięki składają się na jej codzienność, rytm pracy, obecność ludzi i rzeczy.

W trakcie spotkania z Mają Luxenberg uczestniczki i uczestnicy wyruszyli na dźwiękowy spacer po przestrzeniach CKJ. Rejestrowaliśmy m.in. odgłosy warsztatów w Klubie Kinderwelt, dźwięki parzenia kawy, pracę wszelkich cekajotowych maszyn – również tych kuchennych, dźwięki rozmów i jeszcze raz dzieci 🙂 Z tych nagrań powstała krótka, kolektywna kompozycja — pocztówka dźwiękowa.

Właśnie odebraliśmy z tłoczni gotowe egzemplarze: giętkie winylowe pocztówki, które można odtwarzać jak płytę gramofonową. To materialny ślad wspólnej pracy, eksperymentowania, uważnego słuchania i wspólnego bycia.

Dziś udostępniamy nagranie pocztówki dźwiękowej CKJ, którego możecie posłuchać poniżej.

Za kilka dni ogłosimy także konkurs, w którym będzie można wygrać fizyczny egzemplarz pocztówki – bądźcie czujni!

Zachęcamy do słuchania i poznawania Centrum Kultury Jidysz poprzez DŹWIĘK!

 

BURIK בוריק – FESTIWAL BURAKA 9–12 października 2025

BURIK בוריק – FESTIWAL BURAKA 9–12 października 2025
 
To była wspaniała – według niektórych wręcz najlepsza – edycja festiwalu!
 
Czerpaliśmy z doświadczeń zdobytych przy festiwalach Jabłka (AN EPELE – אַן עפּעלע), Ziemniaka (BULBES בולבעס) i Cebuli (CIBELE ציבעלע), by stworzyć wielowymiarową, niesztampową opowieść o zwykłym–niezwykłym bohaterze – buraku (BURIK בוריק).
 
Siłą festiwalu – jak zawsze – była różnorodność wydarzeń i niezwykłe osoby, które dały się wciągnąć w buraczane szaleństwo, dzieląc się wiedzą, pasją i wrażliwością.
 
Przez cztery dni Centrum Kultury Jidysz pulsowało buraczaną energią!
 
Zaczęliśmy wykładem Belli Szwarcman-Czarnoty o buraku w kulturze żydowskiej, a potem zanurzyliśmy się w jidyszowych słowach i metaforach podczas warsztatu z Aleksandrą Glubą „Sznajdn, kochn, burikes!”.
 
Kuba Grzybowski zagrał koncert na gitarę i… buraki, a w weekend wspólnie zazieleniliśmy przestrzeń przed CKJ, sadząc „Wilde blumen” ze wsparciem Agnieszki Dragon i Zielonego Wolontariatu Zarządu Zieleni m.st. Warszawy.
 
Nie zabrakło kreatywności – lepiliśmy buraczane kadzielniczki z gliny pod okiem Anny Polishchuk z Strum Ceramics, kisiliśmy buraki w najróżniejszych odsłonach, korzystając z wiedzy Oli Jankowskiej-Głowackiej i Maćka Głowackiego, tworzyliśmy ziny o kobietach w Bundzie z członkiniami Café Bund i rozmawialiśmy o kibucach oraz PGR-ach z Magdaleną Kozłowską i Bartoszem Pankiem.
Spacerowaliśmy śladami działaczek i działaczy Bundu po cmentarzu na Okopowej, a najmłodsi odkrywali magię soku z buraka na warsztatach z antotypii prowadzonych przez Zosię Mioduszewską-Wajszczak.
 
Finałem był wspólny stół – טיש (tisz) – z ukraińskim barszczem, światłem świec i opowieściami, przy których spotkały się tradycje jidysz, ukraińska i polska. Za to niezwykłe przeżycie kulinarno-kulturalne dziękujemy dziewczynom z Ukraińskiego Domu.
 
Dziękujemy wszystkim uczestnikom, prowadzącym i partnerom za to, że razem z nami stworzyliście ten wyjątkowy buraczany festiwal!
 
Może jeszcze kiedyś powrócimy do warzywno-owocowych tematów – kto wie?
 
Na razie, po tak udanej edycji, robimy chwilę przerwy, by dać sobie przestrzeń na coś zupełnie nowego – coś, co znów Was zaskoczy, poruszy i zachwyci. 
 
Do zobaczenia w Centrum Kultury Jidysz!
 
Kuratorka projektu: Natalia Chmielarz
Opracowanie graficzne: Adela Madej
Konsultacje z języka jidysz: Karolina Szymaniak
Współpraca produkcyjna: Zofia Mioduszewska-Wajszczak, Jan Kaczmarczyk, Anna Rabczuk, Izabela Szumen
Partnerzy projektu: • Ukraiński Dom / Український Дім • Café Bund קאַפֿע בונד • Wydawnictwo Czarne • Tekla – kawa i winyle • Pan Burak
 
Dofinansowano ze środków Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji

Robert le diable – relacja z warsztatów 30.11

30.11 odbyły się u nas warsztaty muzyczne, które poprowadził Natan Kryszk. Bawiliśmy się tekstem pierwszej sceny pierwszego aktu opery „Robert Diabeł”. Jej fragmenty zostały zilustrowane przy pomocy dźwięków ukraińskiego instrumentu zwanego domrą. Odeszliśmy jednak od tradycyjnego podziału na płeć, więc każdy z nas mógł być rycerzem. Ale nie każdy mógł zostać diabłem….  

Całość eksperymentu prowadzący uwiecznił na taśmie magnetofonowej, ale czy ujrzy światło dzienne, – tego nie wie nikt!

Skrzypce w imaginarium muzyki żydowskiej – relacja z warsztatów 13.11

Tym razem zajęliśmy się tematem skrzypiec i ich statusie w kulturze żydowskiej. Najbardziej interesowała nas, rzecz jasna, muzyka. Zastanawialiśmy się, dlaczego skrzypce uchodzą za najbardziej tradycyjny instrument w kulturze żydowskiej. poznaliśmy historie wielkich XX-wiecznych żydowskich artystów i artystek. Wysłuchaliśmy różnych nagrań i dyskutowaliśmy o obecności skrzypiec w filmie i w literaturze. Prowadzeni przez Marię Sławek, stworzyliśmy wspólnie konspekt nieistniejącej (jeszcze) galerii muzealnej poświęconej polskim muzykom żydowskim.